Nhà văn Mạc Can

Những bài viết về nhà văn Mạc Can

67 tuổi có tiền nhiều để làm gì?

Byadmin

Feb 1, 2021

Từng được nhiều người biết đến với tập truyện dài Tấm ván phóng dao và khá nhiều vai diễn, 67 tuổi nhưng Mạc Can vẫn tươi trẻ như chính tâm hồn ông vậy.

Tôi xứng đáng được trả lương

Được biết chú là người thích đi để có những trải nghiệm cuộc sống, hiện tại thú vui đó còn hay không?

Thú vui ấy vẫn còn nguyên, tôi thích lê la chỗ này chỗ kia với bạn bè trong giới hay đi ra ngoài nhìn mọi thứ. Thói quen ấy nay đã thành tật nên sáng nào cũng ghé chỗ này chỗ nọ, không đi lại thấy buồn. Gặp gỡ bạn bè, một ly trà đá hay cà phê cũng làm nên câu chuyện.

Sức khỏe hiện tại của chú có cho phép thú vui ấy duy trì?

Sức khỏe kém do tuổi ngày càng cao nhưng sức làm việc vẫn còn. Nếu không làm lấy gì mà sống, tôi biết làm một nghề ấy thôi (viết văn) chứ có biết buôn bán gì đâu. Thỉnh thoảng có viết báo và viết kịch. Nhưng thật ra không có nghề nào tôi học bài bản hay biết cả, anh em thương và thấy tôi có năng khiếu nên giới thiệu cho đóng phim, viết kịch, diễn ảo thuật, lò mò viết được vài ba truyện ngắn truyện dài vậy đó.

Có khi nào qua những chuyến đi chú thấy mệt mỏi và muốn dừng lại?

Có chứ, ai mà không mệt mỏi, đến một lúc mình bị chùng xuống. Tôi đã thấy nhiều nên đôi khi mọi thứ cứ lặp lại, những điều trong cuộc sống cũng thế thôi chứ không thay đổi nhiều, thành ra nó làm mình oải. Những khi chùng xuống lại buồn và ngồi một chỗ, khi ấy mình “chết” vì chuyện kiếm để sống và “chết” vì cái đầu của mình nữa (cười).

Tôi xứng đáng được trả lương

Nhưng nỗi nhám chán đó tự động đến và cũng tự động đi. Nhiều khi tôi viết được đôi ba dòng thì cảm thấy chán và không muốn viết tiếp, thế là chạy ra ngoài nhâm nhi ly cà phê rồi về viết tiếp. Viết cũng là một thòi quen rồi nên ngày nào không viết là tôi chịu không nổi.

Đích đến cuối cùng trong những chuyến đi của chú là gì?

Nghề này phải đi nhiều, trong hay ngoài nước tôi đều đi cả, theo đoàn phim hay nhạc hội ở tỉnh này tỉnh nọ. Đi nhiều thấy nhiều nhưng không phải cái gì cũng xài được mà phải lược đi cái đúng cái sai. Giờ già rồi phải kỹ tính, viết gì cũng đắn đo suy nghĩ chứ không như ngày xưa cái gì cũng viết vào cả. Bây giờ 67 tuổi rồi nhưng may mắn các nhà xuất bản trong Nam ngoài Bắc đều động viên tôi viết, nghề diễn anh em cũng động viên mình tham gia. Mình sống lâu trong nghề nên người ta tin tưởng, giao việc cho tôi không bao giờ đổ bể đâu, hay hay không chưa biết nhưng xứng đáng được trả lương (cười). Bây giờ tôi cũng tham gia kịch và phim nhưng ít lắm.

Nghĩa là giờ đây cái tên Mạc Can đã đủ sức nặng?

Tôi không phải là người nổi tiếng lắm nhưng khán giả và độc giả thương lẫn quý tôi nhiều hơn hâm mộ. Họ thấy tôi dễ thương, làm những việc có ý nghĩa, cứ vậy thôi chứ không lên cái đỉnh nào cả. Nhưng như vậy được rồi.

Ấp ủ ước mơ đi nhiều, khám phá nhiều và viết nhiều

Ở độ tuổi này chú vẫn đặt đỉnh cho mình hay sao?

Đặt chứ, chưa chết mà. Hiện tại tôi chăm chú viết Tiểu thuyết. Tôi muốn viết cái gì mới hơn nên phải tìm đọc nhiều và thường xuyên đi thăm bạn bè vì nhiều khi người ngoài họ sáng hơn, mình nghĩ không ra nhưng họ có những ý tưởng hay. Đôi lúc dè chừng lắm, cắm cúi để viết một cuốn sách mỏng nhưng cái được cái không cho đến khi trúng tác phẩm mình thích thì viết được. Viết kiếm sống thì dễ rồi nhưng tôi đâu có nhu cầu nhiều đâu mà phải cực khổ kiếm thêm.

Cuộc sống không có gì rẻ tiền

Từ trước đến giờ chú vượt qua khá nhiều nỗi đau trong cuộc sống, vậy nỗi đau lớn nhất là…
 

Nhiều người cho đó là nỗi khổ nhưng tôi thấy có gì đâu mà khổ. Nếu xem là nỗi khổ thì phải biết nó từ đâu tới, bên ngoài tác động hay tự thân làm mình khổ. Ví dụ anh đang sống khỏe re bằng đồng lương nhưng rồi có nhu cầu cao hơn mà không làm được tức tự anh làm khổ mình rồi. Anh cứ bình thường nhưng phải siêng năng kiếm tiền. Mình không phủ nhận đồng tiền, ai nói không cần tiền là không đúng, không có tiền sao sống nhưng phải biết bằng lòng với nó.

Thời gian ở Mỹ 2 năm chú có ước muốn cuộc sống đỡ vất vả để có những phút ấm áp bên gia đình hơn không?

Khá hơn để làm gì, nếu có tiền nhiều cũng chẳng biết để làm gì cả. Để giúp đỡ những người trong gia đình đâu nhất thiết phải bằng tiền, có khi mình giúp âm thầm như bạn bè từng giúp mình vậy. Họ không bao giờ cho tiền mà giới thiệu việc làm, giúp bằng tiền mình xài hết còn giúp bằng nghề mình có việc làm kiếm ra tiền lai rai. Ai chẳng muốn mình khá giả và sung sướng nhưng như vậy là được rồi chứ xuất thân nhà nghèo, đói lên đói xuống mà giờ ngồi đây cũng có tô hủ tiếu, có điếu thuốc hút, có bạn bè và công việc thì còn muốn gì nữa.

Ở tuổi gần 70, ông vẫn giữ tâm hồn tươi trẻ

Chú không đặt bất cứ mục tiêu cao hơn để tận hưởng?

Còn sống là phải làm việc, không việc này thì việc khác. Tất nhiên có những khát vọng đòi hỏi mình phải nâng bản thân lên tầm cao hơn một chút. Viết lách trong thời gian qua độc giả khám phá ra một Mạc Can ngô nghê, viết chuyện giống như ông nói ngoài đời thực, nhưng cứ như vậy hoài người ta sẽ chán và không có hứng thú đọc nữa. Diễn xuất cũng phải biết cách làm khác hơn để thu hút người xem. Tôi không phải là người chuyên nghiệp về diễn xuất nhưng tôi thích quan sát nên khi nhập vai tôi nhớ lại lúc nào đó thấy nhân vật giống như thế ở ngoài đời và rồi diễn theo. Tuy nhiên những cái mình làm được cũng có lời dè bĩu, chê bai nhưng phải biết vượt qua để mà đi tiếp.

Chú đã vượt qua những lời dè bỉu, chê bai bằng cách nào?

Lì đòn, ai nói gì thì nói. Mình suy nghĩ đúng thì làm đúng thôi. Nhưng lâu lâu mới nghĩ đúng nha (cười). Có khi một đôi người họ hiểu và đồng cảm là quý rồi chứ đừng tham vọng đòi hòi số đông theo mình nhiều quá.

Gọi tôi là Mạc Can đủ rồi

Chú có mong muốn cuộc sống bớt trải nghiệm để đỡ khổ?

Tôi muốn sống bình dị, không ai ghét, được làm bạn của mọi người chỉ vậy thôi nhưng cuộc sống cứ  trôi nổi. Bên cạnh đó muốn quậy một chút cho nó vui (cười).

Thế chú đang quậy như thế nào?

Nói quậy thôi chứ thật ra làm cho cuộc sống mới và náo nhiệt hơn một chút chứ im lặng cũng buồn, nhưng tất nhiên không làm gì xấu cả. Có vài báo muốn tôi gửi bài cho họ nhưng tôi không viết thường xuyên, khi nào thích thì viết không thì thôi chứ không chạy theo đồng nhuận bút. Mặc dù có khó khăn nhưng cái bụng không muốn sao mà làm được. Nhìn chung cái nghề này vui vì được đi chỗ này chỗ kia, viết cái này cái nọ chứ nghề khác làm thủ công ngồi một chỗ cũng buồn.

Gọi tôi là Mạc Can đủ rồi

Dường như chú đang có tâm hồn nghệ sỹ trẻ hơn tuổi rất nhiều?

Ai kêu tôi bằng nghệ sỹ tôi giận, gọi bình thường thôi, diễn viên là được rồi mà chưa chắc thành diễn viên hay không. Nó không thành cái gì hết, người ta nói tôi lạ vì điểm đó. Mình từ chối hẳn những danh hiệu dù người ta trao cho thấy cũng xứng. Nhưng chữ nghệ sỹ hay nhà văn nó lớn quá mình không kham nổi.

Vậy khi người ta có danh hiệu NSƯT, NSND chú có buồn không?

Đâu có sao đâu, cái đó người ta xứng đáng còn mình chưa được như vậy thì hơi đâu mà buồn. Tôi không là cái gì hết.

Bây giờ chú thích mọi người gọi mình là gì?

Gọi là Mạc Can được rồi (cười).

Cảm ơn chú về cuộc trò chuyện.

Theo NCĐT

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *